Inductiekookplaat aansluiten: welke vragen zijn verstandig vooraf?

Waarom inductie meer vraagt dan een gewoon stopcontact

Een gewone groep in een woning is meestal beveiligd met 16 ampère. Bij 230 volt kan zo’n groep ongeveer 3,7 kilowatt leveren. Een inductiekookplaat met vier zones heeft vaak een aansluitwaarde rond de 7 kilowatt, soms meer. Op één groep past dat niet als je alle zones tegelijk flink gebruikt.

Daarom wordt een inductiekookplaat meestal op twee groepen aangesloten, of op twee fasen als je een 3-fasenaansluiting hebt. De kookplaat verdeelt de zones intern over die twee aansluitingen, bijvoorbeeld de linker zones op de ene en de rechter zones op de andere. Zet je een zone op de boosterstand, dan regelt de kookplaat zelf hoeveel vermogen er naar de andere zones aan die kant gaat.

Er bestaan ook kleine inductieplaten met één of twee zones en een gewone stekker. Die zijn gemaakt voor een normaal stopcontact. Ook daarvoor geldt: gebruik liever een groep waar niet tegelijk de waterkoker, de magnetron en de airfryer op draaien.

Zoek model, vermogen en aansluitwijze op

Noteer merk, typenummer en aansluitwaarde. Die vind je in de handleiding, in de installatiehandleiding of op het typeplaatje aan de onderkant van de kookplaat. Zit de kookplaat nog in de doos, dan staat het vaak ook op de verpakking of op de website van de fabrikant.

Kijk in de installatiehandleiding naar het aansluitschema. Daar staat welke aansluitwijzen de fabrikant toestaat, bijvoorbeeld op één fase, op twee fasen of op twee groepen. Sommige kookplaten hebben een instelling om het maximale vermogen te begrenzen. Dat kan handig zijn als je aansluiting krap is, maar je kookt dan minder snel met meerdere pannen tegelijk.

Die gegevens zijn bedoeld om de elektricien goed voor te bereiden, niet om zelf aan te sluiten. Hij kan dan vooraf zien of de bestaande aansluiting past of dat er iets in de groepenkast moet veranderen.

Wat een Perilex-aansluiting wel en niet zegt

Een Perilex-wandcontactdoos herken je aan de grote ronde stekker met vijf pennen. Hij wordt in Nederland veel gebruikt voor kookplaten en fornuizen. Via die vijf contacten kunnen twee of drie fasen, de nul en de aarde worden doorgegeven.

Aan de voorkant zie je niet hoe hij is aangesloten. Een Perilex-contactdoos die jaren geleden voor een elektrisch fornuis is gemonteerd, kan op één groep zitten. Een nieuwere kan op twee groepen of twee fasen zijn aangesloten. Ook de kabeldoorsnede en de beveiliging in de kast tellen mee. Een Perilex-aansluiting is dus een goed begin, maar geen bewijs dat je nieuwe kookplaat er zonder controle op kan.

De stekker van de kookplaat moet bovendien bedraad zijn op een manier die past bij hoe de wandcontactdoos is aangesloten. Een verkeerde combinatie kan ertoe leiden dat zones niet werken, dat een groep steeds uitvalt of dat onderdelen te zwaar worden belast.

Van gas naar inductie: de hele keuken telt mee

Wie van gas overstapt, voegt in één keer veel vermogen toe aan de installatie. Vaak komen er in dezelfde verbouwing een elektrische oven, een vaatwasser en een close-in boiler bij. Elk van die apparaten krijgt meestal een eigen groep, zodat ze elkaar niet uitschakelen.

Denk aan een doordeweekse avond. De kookplaat staat op drie zones, de oven warmt voor, de vaatwasser draait en in de bijkeuken loopt de wasdroger. Op een aansluiting van 1x35A zit je dan al snel tegen de grens, zeker als er ook een warmtepomp of laadpaal is. Een 3-fasenaansluiting geeft meer ruimte, als de groepen goed over de fasen zijn verdeeld.

Er moet ook plek zijn in de groepenkast voor de extra groepen. Is de kast vol, of zitten er al veel groepen achter dezelfde aardlekschakelaar, dan kan uitbreiden of vervangen van de kast onderdeel van de klus worden.

Kijk alleen naar de zichtbare situatie

Je kunt zonder iets los te halen kijken of er een aansluitpunt is en waar het zit ten opzichte van de geplande kookplaat. Het kan in het kastje onder de kookplaat zitten, achter een oven of in een kast ernaast. Bedenk of je er straks nog bij kunt als de keuken staat.

Maak foto’s van de wandcontactdoos zoals hij er nu uitziet, van het typeplaatje of de handleiding en van de meterkast met de deur open, zonder afdekplaten te verwijderen. Noteer ook of je weet welke groepen bij de keuken horen. Weet je niet waarvoor een aansluitpunt dient, schrijf dat dan op in plaats van het uit te zoeken.

Open geen kapjes, volg geen draden en meet niets. Ook een bestaande kookplaat losnemen om te kijken wat erachter zit, laat je over aan de installateur.

Stem af met de keukenplanning

De uitsparing in het werkblad, de ventilatie onder de kookplaat, een oven of lade eronder en de bereikbaarheid van de aansluiting hebben allemaal invloed op de uitvoering. Een inductiekookplaat heeft luchtcirculatie nodig om de elektronica koel te houden. De installatiehandleiding noemt de benodigde vrije ruimte; bespreek die maten met de keukenleverancier voordat het werkblad wordt gezaagd.

Spreek af wie wat doet. Het werkblad aanpassen, de keuken plaatsen en de elektrische aansluiting beoordelen zijn verschillende werkzaamheden, vaak door verschillende mensen. Plan de elektricien in voordat de onderkasten definitief staan als er een nieuwe aansluiting of extra groep nodig is. Zo hoeft een gemonteerde keuken niet opnieuw open.

Komt er ook een afzuigkap, een kokendwaterkraan of een koelkast op een nieuwe plek, neem die dan meteen mee. Elk apparaat met een eigen aansluitpunt is makkelijker te regelen voordat de achterwand is betegeld.

Misverstanden bij inductie aansluiten

Een verloopstekker van Perilex naar een gewoon stopcontact lijkt handig, maar is geen oplossing. Je zet de kookplaat dan op een aansluiting waarvoor hij niet is ontworpen en de groep kan overbelast raken. Een kookplaat met een vaste aansluitkabel hoort te worden aangesloten volgens het schema van de fabrikant.

Een ander misverstand: als de kookplaat het doet, is hij goed aangesloten. Een kookplaat kan het jarenlang doen op een aansluiting die bij vol gebruik te zwaar wordt belast. Je merkt het pas als je met de feestdagen vier pannen tegelijk opzet en de groep uitvalt, of als een aansluiting warm wordt.

Ook hoor je wel dat een 3-fasenaansluiting nodig is voor inductie. Dat is niet zo. Op een 1-fase-aansluiting is inductie goed mogelijk met twee aparte groepen, zolang de rest van het gebruik in huis daarbij past.

Stop bij signalen van risico

Bij verkleuring, smeltsporen, losse delen, een beschadigd snoer, vocht, brandlucht of terugkerende uitval gebruik je de kookplaat niet verder. Zet de groepen van de kookplaat uit als je weet welke het zijn. Raak een warme of verkleurde stekker of contactdoos niet aan en zoek niet zelf naar de oorzaak. Bij rook, vonken of direct gevaar bel je 112.

Bij twijfel over een oudere installatie, een onbekende aansluiting of een tweedehands kookplaat zonder handleiding is eerst overleg verstandig. SafetyVolt sluit inductiekookplaten en Perilex-aansluitingen aan in IJmond, Haarlem en omgeving en kijkt vooraf mee welke gegevens nodig zijn.