Van dorp naar woonplaats voor de IJmond
Heemskerk was lange tijd een dorp met boerderijen, buitenplaatsen en twee kastelen: Kasteel Marquette en Slot Assumburg. Vanaf de jaren zestig groeide het snel, onder meer door de vraag naar woningen voor mensen die in de staalindustrie en elders in de IJmond werkten. Hele wijken met rijwoningen, flats en later ook twee-onder-een-kapwoningen kwamen er in korte tijd bij.
Het resultaat is een plaats waar het grootste deel van de woningen uit de jaren zestig, zeventig en tachtig stamt, aangevuld met nieuwbouw van de laatste decennia. De kastelen zijn beeldbepalend, maar voor de elektra in Heemskerk is die naoorlogse groei veel bepalender.
Woningen uit die periode hebben een installatie die inmiddels veertig tot zestig jaar oud is. Sommige zijn grondig gemoderniseerd, andere zijn in de loop der jaren met kleine stappen aangepast. Juist dat verschil maakt een goede inspectie in Heemskerk waardevol.
Wat je kunt aantreffen in een woning uit de jaren zestig of zeventig
In de oorspronkelijke installaties uit die jaren zat vaak geen aardlekschakelaar, of alleen een voor de badkamer en wasmachine. De groepen waren beveiligd met schroefpatronen of eenvoudige automaten, en het aantal groepen was beperkt. Veel van die kasten zijn inmiddels vervangen, maar lang niet allemaal volledig.
Andere kenmerken die je in deze woningen tegenkomt: stopcontacten zonder randaarde in woon- en slaapkamers, leidingen in plafonds die bij een verbouwing zijn verlengd, en een keuken met één groep voor alle apparaten. Ook kan er nog bedrading in zitten met isolatie die door ouderdom bros is geworden.
Dat betekent niet dat zo'n installatie direct onveilig is. Het betekent wel dat je goed moet weten wat je hebt voordat je er zwaardere apparaten op aansluit. Een inductiekookplaat, een droger of een elektrische boiler belasten de installatie zwaarder dan waar ze ooit voor ontworpen is.
Een inspectie: wat er wordt gecontroleerd
Bij een elektrische inspectie wordt de installatie visueel gecontroleerd en doorgemeten. De groepenkast, de aardlekbeveiliging, de aarding en de verbindingen worden beoordeeld. Er wordt ook gekeken of de kabeldoorsnede past bij de beveiliging van elke groep, zodat een leiding niet zwaarder belast kan worden dan veilig is.
Na de inspectie krijg je een lijst met bevindingen. Die kan variëren van een ontbrekend afdekplaatje tot groepen die geen aardlekbeveiliging hebben. Met die lijst kun je prioriteiten stellen en kiezen wat je meteen laat aanpakken en wat later kan.
Een inspectie is vooral zinvol bij aankoop van een woning, na een verbouwing door verschillende partijen, of voordat je gaat verduurzamen. Ook als je merkt dat groepen vaker uitvallen of stopcontacten warm worden, is het tijd om de installatie te laten bekijken.
Van gas naar inductie in een Heemskerkse keuken
Wie in Heemskerk de keuken vernieuwt, kiest tegenwoordig vaak voor inductie. In een woning uit de jaren zestig of zeventig is de keuken daar zelden op voorbereid. Er is meestal één keukengroep en geen Perilex-aansluiting, en in de groepenkast is de ruimte beperkt.
Een inductiekookplaat heeft meestal twee groepen nodig. Bij een 1-fase aansluiting komen die op dezelfde fase, bij 3-fasen kunnen ze over twee fasen worden verdeeld. Daarnaast is het verstandig om oven, vaatwasser en koelkast een eigen groep te geven, zodat koken en afwassen niet tot uitval leiden.
Bekijk bij de keukenplanning ook waar de kookplaat komt en hoe de kabel vanuit de meterkast daar kan komen. In een rijwoning met de keuken achter loopt die route vaak via de kruipruimte of het plafond. Een foto van de meterkast en een schets van de nieuwe keuken helpen bij een eerste inschatting.
Groepenkast vervangen of uitbreiden
Of je groepenkast uitgebreid kan worden of beter vervangen wordt, hangt af van de leeftijd, de ruimte en de aardlekbeveiliging. Een kast uit de jaren tachtig met een paar vrije plaatsen is soms prima uit te breiden. Een kast met schroefpatronen of zonder aardlek op de meeste groepen is beter te vervangen.
Bij een nieuwe kast wordt alles volgens de huidige NEN 1010 aangelegd. Dat betekent aardlekbeveiliging op alle groepen, maximaal vier eindgroepen per aardlekschakelaar en een duidelijk overzicht van wat elke groep voedt. Wie wil, kiest voor aardlekautomaten, zodat een storing op één groep de rest niet raakt.
Denk bij het vervangen ook vooruit. Een groep voor een toekomstige warmtepomp of laadpaal kan alvast worden ingepland, ook als je die apparaten nog niet hebt. Zo hoeft de kast later niet opnieuw open.
Je situatie voorleggen
Wil je weten wat er in jouw woning speelt, begin dan met de woningcheck op de website. Daarmee breng je de belangrijkste punten van je installatie in kaart. Voor een concrete vraag over inductie, een groepenkast of een inspectie gebruik je het offerteformulier.
Woon je in een van de nieuwere wijken van Heemskerk, dan is de installatie meestal recenter en draait de vraag vooral om ruimte voor uitbreiding. Een kast van vijftien of twintig jaar oud heeft vaak al aardlekbeveiliging op alle groepen, maar niet altijd vrije plaatsen voor een kookplaat, warmtepomp en laadpunt tegelijk.
Geef daarbij aan in welk jaar je woning ongeveer is gebouwd en welke verandering je voor ogen hebt. Een foto van de meterkast, met de deur open en de kast dicht, maakt de vraag concreter. Bij een storing kies je de storingsroute. Zie je rook of ruik je brandlucht, blijf dan uit de buurt en bel 112.
Veelgestelde vragen
Kort antwoord op veelvoorkomende vragen
Mijn woning in Heemskerk is uit 1970. Heb ik een aardlekschakelaar?
Dat hangt af van wat er sinds de bouw is aangepast. In de oorspronkelijke installatie zat vaak geen of maar één aardlekschakelaar. Kijk in de meterkast: een aardlekschakelaar heeft meestal een testknop met een T. Zie je die niet, of hangen veel groepen er niet achter, dan is een inspectie verstandig.
Kan ik inductie laten aansluiten zonder nieuwe groepenkast?
Soms wel, als er ruimte is voor twee extra groepen en de kast een aardlekschakelaar heeft die er geschikt voor is. Bij een oude kast met schroefpatronen of zonder ruimte is vervangen meestal de betere keuze.
Wat kost een elektrische inspectie?
Dat hangt af van de grootte van de woning, het aantal groepen en of er naast de woning ook een schuur, garage of tuininstallatie is. Ook het doel speelt mee: een inspectie bij aankoop vraagt om een ander rapport dan een controle na een verbouwing. Een concrete prijs krijg je na een aanvraag.
Moet ik een gebrek uit een inspectierapport direct laten herstellen?
Dat hangt af van het gebrek. Een losse verbinding of een stopcontact dat warm wordt, pak je direct aan. Andere punten, zoals ontbrekende randaarde in een slaapkamer, kunnen vaak worden meegenomen bij een volgende verbouwing. Het rapport helpt om die keuze te maken.