Eén dorp, twee gemeenten
Spaarndam ligt aan het Spaarne, ten noordoosten van Haarlem en aan de overkant van recreatiegebied Spaarnwoude gezien vanuit Velserbroek. Het dorp is ontstaan bij de dam en de sluizen in het Spaarne, waaronder de historische Kolksluis. Het oudste deel ligt aan de westkant van het water en hoort bij de gemeente Haarlem. Het deel aan de oostkant, Spaarndam-Oost, hoort sinds 2019 bij de gemeente Haarlemmermeer.
Voor jou als bewoner maakt die gemeentegrens voor de elektra weinig uit. De regels voor de installatie zijn dezelfde, en de netbeheerder in deze regio is meestal Liander. Wel verschilt de bebouwing tussen de twee kanten, en daarmee het soort vragen.
In de oude kern staan dijkwoningen, dorpshuizen en panden rond de kolk en langs de dijk, een deel daarvan monumentaal. In Spaarndam-Oost staan vooral rijwoningen, twee-onder-een-kapwoningen en vrijstaande huizen uit latere decennia. Beide delen hebben één ding gemeen: water en vocht zijn nooit ver weg.
Dijkwoningen en oude dorpshuizen
Een huis tegen of op de dijk is vaak op een bijzondere manier gebouwd. De voorkant ligt op dijkhoogte, de achterkant lager, soms met een souterrain of een verdiepte keuken. Zo’n woning is in de loop van de tijd vaak verbouwd en uitgebreid, en de elektra is daarin meegegroeid, niet altijd volgens een plan.
In oude dorpshuizen kom je dezelfde dingen tegen als in andere vooroorlogse woningen: stopcontacten zonder randaarde, opbouwleidingen, een groepenkast met schroefzekeringen of een tweede kastje voor een later aangebouwd deel. Draden met stoffen of rubberen isolatie op zolder of onder de vloer raak je niet aan. Maak een foto en noteer waar je ze zag.
Staat je woning op de monumentenlijst, overleg dan met de gemeente voordat er in historische onderdelen wordt gewerkt. Voor wijzigingen aan een rijksmonument kan een vergunning nodig zijn. De elektricien zoekt dan routes die het pand zo weinig mogelijk raken, bijvoorbeeld via de vloer of langs bestaande leidingschachten.
Vocht in de kruipruimte en de meterkast
In een dorp aan het water zijn vochtige kruipruimtes geen uitzondering. Voor leidingen die daar los liggen of aan de balken hangen, is dat een belasting. Lassen en lasdozen die niet geschikt zijn voor een vochtige omgeving kunnen corroderen, en oude kabels met een beschadigde mantel nemen vocht op. Dat zie je niet vanuit de woonkamer, maar je merkt het soms aan een aardlekschakelaar die zonder duidelijke reden uitvalt.
Je kunt zelf veilig kijken. Open het luik van de kruipruimte, schijn er met een zaklamp in en kijk of er water staat, of leidingen in het water hangen en of je losse lasdozen of kabels ziet. Kruip er niet in als er water staat en raak niets aan. Maak een paar foto’s, dat geeft een elektricien al veel informatie.
Ook een meterkast tegen een koude buitenmuur of in een vochtige gang kan last krijgen van condens. Roestplekken op de kast of de rail, of een muffe lucht in de meterkast, zijn signalen om mee te nemen in je aanvraag. Bij een inspectie wordt gekeken of de installatie daar tegen kan en of er iets verplaatst of vervangen moet worden.
Aardlek dat uitvalt bij regen
Een melding die we vaak horen bij woningen met een natte tuin: de aardlekschakelaar valt uit als het hard regent, of de ochtend na een natte nacht. Bijna altijd zit de oorzaak buiten. Een buitenstopcontact waar water in staat, een tuinlamp met een gebarsten glas, een kabel naar de schuur waarvan de mantel beschadigd is, of een las in de grond die niet waterdicht is gemaakt.
Wat je zelf kunt doen, is uitzoeken op welke groep het gebeurt. Zet de aardlekschakelaar terug en kijk of hij blijft staan. Valt hij direct weer, zet dan de groepen die eronder vallen één voor één uit en probeer het opnieuw. Haal stekkers van buitenapparaten zoals een vijverpomp of kerstverlichting eruit. Noteer welke groep het probleem geeft en onder welk weer. Open de groepenkast niet en ga niet zelf aan buitenpunten schroeven.
Met die aantekeningen kan een elektricien gericht zoeken. Vaak blijkt dat een buitenpunt nooit geschikt was voor de plek, bijvoorbeeld een binnenstopcontact in een opbouwdoos aan de gevel. Bij herstel komen er buitenpunten met de juiste IP-klasse en, als dat nodig is, een nieuwe kabel in een mantelbuis.
Schuur, steiger en tuin aan het water
Een deel van de woningen in Spaarndam heeft een tuin die aan het water grenst, soms met een steiger of een boothuis. Daar wil je vaak licht, een stopcontact voor gereedschap of om een accu bij te laden. Stroom vlak bij het water vraagt extra voorzichtigheid: de kabel ligt in natte grond, de contactdozen krijgen spatwater en regen, en wie ze gebruikt staat soms met natte voeten.
Een buitengroep krijgt altijd aardlekbeveiliging van 30 mA, en bij een tuin met meerdere gebruikers is een eigen groep voor buiten handig. Kabels gaan op diepte in de grond, in een mantelbuis, en contactdozen en armaturen hebben een IP-klasse die past bij de plek. Op een steiger of in een boothuis kies je voor punten die tegen water en vuil kunnen en die hoog genoeg zitten.
Voor een schuur met verlichting, een paar stopcontacten en misschien een vriezer of werkbank is een kleine onderverdeling in de schuur vaak de handigste indeling. Valt daar iets uit, dan blijft het huis aan. Geef bij je aanvraag aan hoe ver de schuur of steiger van de meterkast ligt en wat je er wilt gebruiken.
Verduurzamen in Spaarndam-Oost en de oude kern
In de latere woningbouw van Spaarndam-Oost gaan de vragen vaker over uitbreiden. Een inductiekookplaat vraagt meestal twee eigen groepen met een Perilex-aansluiting, een warmtepomp ook een eigen groep. In een groepenkast met weinig vrije ruimte is dat niet altijd in te passen zonder de kast aan te pakken.
Bij een warmtepomp komt er een buitenunit bij, en in een dorp met smalle kavels en woningen dicht op elkaar is de plek daarvan niet altijd vanzelfsprekend. De kabel naar de buitenunit volgt een vaste route, en bij de unit komt meestal een werkschakelaar. Stem met de installateur van de warmtepomp af waar de unit komt, zodat de elektra daarop wordt voorbereid.
In de oude kern ligt de volgorde vaak anders. Daar is de eerste vraag of de bestaande installatie de extra belasting veilig kan dragen. Bij een huis met oude leidingen en een kleine groepenkast is het verstandig om eerst een inspectie te laten doen, en daarna te bepalen of inductie of een warmtepomp in één ronde met een nieuwe kast kan worden meegenomen.
Je vraag voorleggen vanuit Spaarndam
SafetyVolt zit aan De Zeiler 50 in Velserbroek, aan de andere kant van Spaarnwoude. Gepland werk vraag je aan via het offerteformulier op /offerte-aanvragen/, bijvoorbeeld met de keuze inspectie, groepenkast of renovatie. Mailen kan ook, naar info@safetyvolt.nl.
Vertel in je aanvraag in welk deel van Spaarndam je woont, wat voor woning het is en wanneer de elektra voor het laatst is aangepakt. Gaat het om vocht of een aardlek dat uitvalt, beschrijf dan wanneer het gebeurt, bij welk weer en op welke groep. Foto’s van de groepenkast, met de kast zelf dicht, en van buitenpunten of de kruipruimte helpen om de situatie vooraf in te schatten.
Valt de stroom uit, volg dan de storingsroute op /storing/. Zet de betreffende groep uit en haal stekkers van buitenapparaten eruit, maar open de groepenkast niet. Zie je rook of vonken, ruik je brandlucht of staat er water bij elektrische onderdelen in de meterkast, houd dan afstand en bel 112.
Veelgestelde vragen
Kort antwoord op veelvoorkomende vragen
Werkt SafetyVolt in zowel Spaarndam-West als Spaarndam-Oost?
Ja. Het westelijke deel hoort bij de gemeente Haarlem en het oostelijke deel bij Haarlemmermeer, maar voor de elektra maakt dat geen verschil. Voor beide delen van het dorp gebruik je dezelfde route via het offerteformulier of de storingspagina.
Mijn aardlekschakelaar valt alleen uit als het geregend heeft. Wat kan ik zelf nagaan?
Zoek uit op welke groep het gebeurt door de groepen onder die aardlekschakelaar één voor één uit te zetten. Haal ook stekkers van buitenapparaten eruit. Noteer welke groep het is en bij welk weer. Ga niet zelf buitenpunten openmaken. Met die gegevens kan de oorzaak gericht worden gezocht.
Er staat water in mijn kruipruimte en er lopen leidingen. Is dat gevaarlijk?
Het kan een risico zijn, zeker als er lasdozen of beschadigde kabels in of vlak boven het water hangen. Ga de kruipruimte niet in en raak niets aan. Maak vanaf het luik een paar foto’s en laat de situatie beoordelen. Valt er iets uit of zie je vonken, volg dan de storingsroute of bel bij direct gevaar 112.
Kan ik stroom laten aanleggen op mijn steiger?
Dat kan, met een eigen buitengroep met aardlekbeveiliging, een kabel in een mantelbuis en contactdozen en verlichting die geschikt zijn voor een natte omgeving. Waar de punten precies komen en hoe de kabel loopt, hangt af van de situatie bij jouw tuin en de afstand tot de meterkast.
Mijn huis staat aan de dijk en is monumentaal. Kan de elektra dan vernieuwd worden?
Meestal wel, maar overleg eerst met de gemeente of er voor de werkzaamheden een vergunning nodig is. De elektricien zoekt routes die het historische deel van het pand zo weinig mogelijk raken. Een inspectie vooraf laat zien welke delen van de installatie vervangen moeten worden.